İmtahanlara hazırlaşan tələbələrin və şagirdlərin ən böyük problemlərindən biri oxuduqları məlumatları uzun müddət yadda saxlaya bilməmələridir. Maraqlıdır ki, məşhur detektiv qəhrəman Sherlock Holmes öz müşahidə qabiliyyəti və güclü yaddaşı ilə tanınırdı. Onun düşüncə tərzindən ilham alan bəzi üsullar dərslərin daha yaxşı yadda qalmasına kömək edə bilər.
Avantaj.media-nın araşdırmasına görə, məlumatı sadəcə oxumaq əvəzinə onu analiz etmək və əlaqələndirmək yaddaşı gücləndirən əsas amillərdəndir. Şerlok Holms da hər detalı digər məlumatlarla əlaqələndirərək nəticəyə gəlirdi.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, yeni məlumatı artıq bildiyiniz faktlarla əlaqələndirmək öyrənmə prosesini asanlaşdırır. Məsələn, tarixi hadisələri gündəlik həyatda baş verən hadisələrlə müqayisə etmək onların yadda qalmasına kömək edə bilər.
Digər effektiv üsul isə məlumatı hissələrə bölməkdir. İnsan beyni böyük həcmdə informasiyanı bir anda qəbul etməkdə çətinlik çəkə bilər. Buna görə də mövzunu kiçik hissələrə ayıraraq öyrənmək daha faydalıdır.
Araşdırmalar göstərir ki, məlumatı başqasına izah etmək də yaddaşı gücləndirir. Bir mövzunu dostunuza və ya ailə üzvünüzə danışmağa çalışdıqda beyniniz həmin informasiyanı daha yaxşı mənimsəyir.
Qeyd etmək lazımdır ki, fasilələrlə təkrar etmək də ən güclü yaddaş metodlarından biridir. Bir mövzunu bir dəfə oxuyub kənara qoymaq əvəzinə müəyyən aralıqlarla yenidən təkrarlamaq onun uzunmüddətli yaddaşa köçürülməsinə kömək edir.
Mütəxəssislər həmçinin kifayət qədər yuxunun vacibliyini vurğulayırlar. Beyin gün ərzində öyrəndiyi məlumatları əsasən yuxu zamanı emal edir və yaddaşa həkk edir.
Beləliklə, Şerlok Holmsun müşahidə və analiz prinsiplərindən ilhamlanaraq məlumatları əlaqələndirmək, hissələrə bölmək, təkrar etmək və başqasına izah etmək dərslərin daha uzun müddət yadda qalmasına kömək edə bilər. Güclü yaddaşın sirri yalnız çox oxumaqda deyil, düzgün öyrənmə üsullarından istifadə etməkdədir.
Humay Cəfərova
