Qızıl, qiymətli daşlar və qədim xəzinələr haqqında əfsanələr əsrlərdir insanların marağına səbəb olur. Tarix boyu saysız-hesabsız xəzinə ovçusu dünyanın müxtəlif guşələrində gizlədildiyi iddia olunan sərvətləri tapmaq ümidi ilə ekspedisiyalara çıxıb. Bəziləri böyük uğurlar qazansa da, elə xəzinələr var ki, onilliklər, hətta əsrlər keçməsinə baxmayaraq hələ də tapılmayıb və onların sirri açılmayıb.
“Avantaj.media”nın araşdırmasına görə, dünyanın ən məşhur itkin xəzinələrindən biri İngiltərə kralı Conun xəzinəsidir. Tarixi mənbələrdə qeyd olunur ki, XIII əsrdə kralın qızıl və zinət əşyaları bataqlıq ərazidən keçərkən yoxa çıxıb. Aradan təxminən 800 il keçsə də, bu sərvətin dəqiq yeri hələ də məlum deyil və müxtəlif ekspedisiyalar nəticəsiz qalıb.
Sirrini qoruyan digər məşhur sərvət isə Amber Otağıdır. XVIII əsrdə kəhrəba panellərlə bəzədilmiş bu möhtəşəm otaq İkinci Dünya müharibəsi zamanı nasistlər tərəfindən aparılıb. Müharibədən sonra onun izi tamamilə itib. Bu günə qədər Almaniya, Polşa və Rusiya da daxil olmaqla müxtəlif ölkələrdə aparılan axtarışlar otağın yerini müəyyən edə bilməyib. Bəzi tədqiqatçılar onun yeraltı tunellərdə gizlədildiyini, digərləri isə müharibə zamanı məhv olduğunu düşünür.
Tarixdə ən çox danışılan xəzinələrdən biri də Kapitan Kidin xəzinəsidir. XVII əsrdə yaşamış məşhur dəniz quldurunun böyük miqdarda qızıl və qiymətli əşyaları müxtəlif adalarda gizlətdiyi iddia olunur. ABŞ-dan Karib hövzəsinə qədər çoxsaylı axtarışlar aparılsa da, əfsanədə bəhs olunan əsas xəzinə hələ də tapılmayıb.
Cənubi Amerikada isə İnka imperiyasının itkin qızılları xəzinə ovçularının diqqət mərkəzindədir. Rəvayətə görə, ispan işğalçıları yaxınlaşarkən inkalar tonlarla qızılı gizli mağaralara və dağlıq ərazilərə aparıblar. Bu günə qədər həmin sərvətlərin mövcudluğu barədə müxtəlif fərziyyələr irəli sürülsə də, onların dəqiq yeri müəyyən edilməyib.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu xəzinələrin tapılmamasının əsas səbəbləri tarixi sənədlərin natamam olması, əfsanələrin zamanla dəyişməsi və coğrafi şəraitin ciddi şəkildə fərqlənməsidir. Buna baxmayaraq, hər il dünyanın müxtəlif ölkələrində peşəkar tədqiqatçılar və həvəskar xəzinə ovçuları yeni ekspedisiyalar təşkil edir, müasir texnologiyalardan – peyk görüntüləri, georadarlar və süni intellektdən istifadə edərək bu sirrləri açmağa çalışırlar.
Bəlkə də bu xəzinələr heç vaxt tapılmayacaq. Ancaq onların ətrafında yaranan sirr, tarix və macəra hissi insanların marağını hələ uzun illər canlı saxlayacaq.
Mələk Nəsirli
